Risitë në art shfaqen në mënyrën më të pazakontë. Ato vijnë për të sjellë ndryshim, për të përmbysur, për të eksploruar shtigje të panjohura. Ato nuk kuptohen menjëherë, duan kohën e tyre, por një gjë është e sigurt: vijnë dhe shenjojnë kohën e publikun, vijnë dhe qëndrojnë me fuqinë e tyre.
Njihuni me pesë pjesët muzikore që shenjuan shekullin XX me mënyrën e tyre të pazakontë, me forcën e së resë dhe me veçantinë e tyre:
1. Vaughan Williams: Ngritja e Laureshës
14 qershor 1921, Salla e Mbretëreshës, Londër. Një mbrëmje e qetë vere ku dëgjohet interpretimi i një prej veprave më popullore të muzikës klasike që janë shkruar ndonjëherë.
Ralph Vaughan Williams e kishte kompozuar veprën “Ngritja e laureshës” 4 vjet më parë, më 1914, por prej luftës iu desh të priste shtatë vjet për të dëgjuar meditimin e tij mbi një poemë të George Meredith të interpretuar nga Orkestra Simfonike Britanike në dirigjimin e Adrian Boult-it.
2. George Gershwin: Rhapsody in Blue
Në qershor të vitit 1925, vepra “Rhapsody in Blue” e Gershwin-it, një përzierje romantike dhe xhazi, shenjoi vetë dekadën.
Gershwin u shpreh se e dëgjoi pjesën si një lloj “kaleidoskopi muzikore të Amerikës, të marrëzisë sonë metropolitane…”
Dy muaj pas publikimit të veprës “Getsbi i Madh” të F. Scott Fitzgerald, “Rhapsody in Blue” mbërriti në Londër, ku Gershwin-i e interpretoi vetë pjesën në piano në sallën e ballos në Savoy Hotel. Falë transmetimit live nga Savoy, tingulli i tij i ri dhe i guximshëm mbërriti në shtëpitë e mijëra dëgjuesve.
3. William Walton: Këngë popullore nga "Façade"
Interpretimi i parë i “Façade”, nga William Walton and Edith Sitwell, u bë më 12 qershor të vitit 1923 në Londër. Për çudi, ngjarja muzikore nuk qe cilësuar si concert, por si “zbavitje” 6 instrumente dhe një recitues. Walton, një kompozitor i talentuar qëlloi në shenjë me prurjet e reja të viteve ’20.
Muzika qe një përzierje e sofistikuar e modernizmit xhaz dhe e parodisë së muzikës së dhomës.
Evelyn Waugh dhe Virginia Woolf ishin pjesë e publikut. Kritikat qenë të përziera. Një kritik shkroi: "Si shakator muzikor,[Walton] është një gur i çmuar i ujërave të cekëta...”.
4. Puccini: In questa reggia (Turandot)
Puccini nuk ishte i pranishëm në premierën e operas së tij “Turandot“ në maj të vitit 1926.
Vepra pati mbylljen më të famshme në historinë e operës. Në mes të aktit të tretë pak pas "Liù, poesia!” orkestra ndalon dhe dirigjenti Arturo Toscanini kthehet nga publiku duke thënë: “Këtu mbaron opera, sepse në këtë pikë Puccini lëshoi penën e tij". Dhe perdja u mbyll ngadalë. (Puccini vdiq 1 vit e 5 muaj para se ta mbyllte aktin e fundit të operës së tij të fundit.)
“Turandot” është një përrallë e errët politike, muzika e së cilës është ndër më të pasurat, aventuresket dhe avant-garde-t që ka shkruar Puccini.
5. Ravel: Boléro
Publiku i vitit 1928 u indinjua nga “Boléro” dhe, sado e habitshme të duket kjo, vetë kompozitori ishte dakord me të…
Siç u shpreh më vonë Ravel, atij nuk i besohej se si eksperimenti i tij në hipnotikën muzikore, në proto-minimalizm do të bëhej një ndër pjesët muzikore klasike më të famshme. Ai, madje ishte i befasuar që orkestrat u përgatitën ta luanin.
Melodia e “Boléro” i erdhi Ravel-it kur ishte me pushime. Pak para se të nisej për not, ai nxitoi për te piano dhe e luajti melodinë me një gisht. “A thua ka ndonjë vlerë këmbënguljeje? Do ta përsëris disa herë pa e zhvilluar”, i tha ai një miku të tij. Dhe kështu bëri: E përsëriti në 340 rreshta.
Vepra, me pasionin e saj të zjarrtë në kërcimin e saj androgjin, në kënaqësinë e vonë sensuale, me politikën dhe mbi të gjitha me muzikën e saj që mishëroi automatizmin modern, vazhdon të luhet edhe sot, me sukses të jashtëzakonshëm në të gjithë botën. / Sipas BBC/ Përgatiti: Erina Çoku /
MCN TV është një televizion gjeneralist, i cili përfshin emisione, seriale, filma, dokumentarë etj. Ky televizion ka në dispozicion të tij katër studio televizive të pajisura me teknologjinë bashkëkohore.
