Komisioni Evropian propozoi sot pezullimin e 65 për qind të fondeve të alokuara për Hungarinë, duke ngritur si argument problemet në fushën e sundimit të ligjit. Megjithatë, kryeministrit Viktor Orban i është lënë rrugë për kompromis.
Në total, pezullimi i fondeve arrin vlerën rreth 7.5 miliardë euro.
“Vendimi i sotëm është një demonstrim i qartë i vendosmërisë së Komisionit për të mbrojtur buxhetin e BE-së dhe për të përdorur të gjitha mjetet që kemi në dispozicion që të garantojmë këtë objektiv të rëndësishëm”, tha komisioneri i buxhetit Johannes Hahn pas një takimi të Kolegjit të Komisionerëve.
Hahn tha se Hungaria është angazhuar për 17 masa reformuese. Ndërsa vlerësoi ndryshimet e propozuara, ai nënvizoi se mekanizmi i sundimit të ligjit të BE-së nuk është i pakthyeshëm - dhe se nëse Budapesti nuk i përmbush premtimet e tij, Komisioni mund të rifillojë procesin.
Për më shumë se 12 vjet, qeveria e kryeministrit hungarez Viktor Orbán ka marrë kritika nga mbikëqyrësit, grupet e shoqërisë civile dhe organet evropiane për minimin e kontrolleve dhe ekuilibrave në vend. Kritikët theksojnë ndikimin e partisë në pushtet mbi gjyqësorin, kontrollin e pjesës më të madhe të mediave dhe korrupsionin e shfrenuar si shqetësime kryesore.
Brukseli, megjithatë, ka luftuar për të ndihmuar në reduktimin e problemeve të sundimit të ligjit në Hungari.
Zyrtarët kanë argumentuar se rregullat e bllokut u japin atyre pak mjete për të trajtuar prapambetjen demokratike në vendet që janë tashmë anëtarë të BE-së. Në fund të vitit 2020, Blloku krijoi një mekanizëm të ri që lejon pezullimin e fondeve për problemet sistematike të sundimit të ligjit që ndikojnë në financat evropiane.
Komisioni e aktivizoi mekanizmin e ri kundër Hungarisë në prill, ndërsa nisi monitorimi me kujdes i çështjeve të tilla si problemet me prokurimin publik dhe mangësitë në hetimin e korrupsionit.
Me vendimin e së dielës, Komisioni Europian tani zyrtarisht po ia kalon topin Këshillit të BE-së, i cili është vendimmarrësi përfundimtar. Në një deklaratë, Komisioni tha se po propozon "një pezullim të 65 për qind të angazhimeve për tre programe operacionale sipas politikës së kohezionit" si dhe "një ndalim për të hyrë në angazhime ligjore" me të ashtuquajturat truste të interesit publik të Hungarisë.
Shtetet anëtare kanë tani një muaj për të vendosur nëse do të miratojnë sugjerimet e Komisionit. Mundësia e zgjatjes së kësaj periudhe është vetëm dy muaj.
Por ndërkohë që Komisioni ka rekomanduar një pezullim të një pjese të financimit të Hungarisë, ai është angazhuar gjithashtu në një marrëdhënie të gjerë me autoritetet në Budapest. Zyrtarët hungarezë thonë se mund të vendosin mekanizma të rinj për të reduktuar rreziqet e korrupsionit dhe kanë paraqitur një sërë propozimesh për këtë çështje.
"Konkluzioni i Komisionit është se masat e propozuara korrigjuese në parim mund të adresojnë çështjet në fjalë, nëse ato detajohen saktë në ligjet dhe rregullat përkatëse dhe zbatohen në përputhje me rrethanat," bëri të ditur Komisioni Europian. “Në pritje të përmbushjes së hapave kyç të zbatimit”, theksohet ai, “Komisioni konsideron se në këtë fazë mbetet konkret rreziku për buxhetin”.
Dhe ndërsa është ende e paqartë se si do të zbatoheshin disa nga reformat dhe nëse ato do të ishin efektive në frenimin e korrupsionit të nivelit të lartë dhe reduktimin e rreziqeve për buxhetin e BE-së, Komisioni ka sinjalizuar se Këshilli mund t'i japë kohë Hungarisë për të treguar seriozitet në lidhje me reformat - një mundësi kjo për të mbajtur fondet e saj.
"Komisioni do të monitorojë situatën dhe do ta mbajë Këshillin të informuar për çdo element të rëndësishëm që mund të ketë ndikim në vlerësimin e tij aktual," tha ai.
Hungaria, sipas KE, "është angazhuar të informojë plotësisht Komisionin për përmbushjen e hapave kyç të zbatimit deri më 19 nëntor".
/ Politico.eu /



