Në New York muzeu i vetëm në botë i objekteve që lidhen me “ëndrrën demokratike kineze”

Një bluzë me gjak, fotografi, shkrime të vjetra gazetash, fletushka, pankarta, flamuj dhe dhjetëra fytyra studentësh të përjetësuara në foto. Në ditët e 34-vjetorit të “represionit brutal” që i dha fund protestës në sheshin Tiananmen në Pekin, në New York u inaugurua i vetmi muze në botë i objekteve që lidhen me “ëndrrën demokratike të popullit kinez”.

Hapësira ndodhet në katin e katërt të një ndërtese zyre në Sixth Avenue, në zemër të Manhattan-it, është e vogël, jo më shumë se njëqind metra katrorë, por plot dokumente. Është një memorial për viktimat e represionit, por edhe një festë e “Kinës së lirë” .

Ndër promotorët Zhou Fengsuo, 55 vjeç, një mërgimtar kinez, një nga organizatorët e protestës, i cili i mbijetoi represionit në sheshin Tiananmen, në atë kohë konsiderohej i pesti ndër “më të kërkuarit” nga policia e Pekinit, e cila më 4 qershor 1989 qëlluan mbi turmën e protestuesve.

Nuk ka shifra zyrtare se sa viktima ka pasur, dhe kishte pak imazhe në dispozicion, por sipas aktivistëve, mijëra njerëz vdiqën, veçanërisht studentë të rinj, të cilët kërkonin demokraci dhe liri më të mëdha.

Muzeu, i cili ishte hapur në Hong Kong, u mbyll në vitin 2021 nën presionin e autoriteteve qeveritare.

Organizatorët e saj janë akuzuar se janë manipuluar nga “agjentë të huaj”. Ndërsa në Kinë nuk ka mbetur asnjë gjurmë e asaj proteste, njerëzit jashtë kufijve vazhdojnë të mbledhin dëshmi.

Dhe shumë prej tyre tani janë të ekspozuara në Manhatan dhe më shumë do të prezantohen në muajt në vijim.

“Mos harroni dhe mos u dorëzo është mesazhi im, Perëndimi duhet të kuptojë se kjo është Kina e vërtetë, jo ajo që qeveria dëshiron ta mbajë nën kontroll me gënjeshtra dhe dhunë”, thotë Fengsuo.

Organizatorët synojnë ta bëjnë këtë memorial një vend shumë më të madh. Grupi deri më tani ka mbledhur gjysmë milioni dollarë donacione, por dëshiron të arrijë të paktën dy milionë. Ekspozita do të hapet zyrtarisht për publikun në fund të qershorit. Rezervimet mund të bëhen online.