Në universin gjithnjë në zgjerim të jetës mikroskopike, shkencëtarët kanë zbuluar diçka që mund të na detyrojë të rivizatojmë kufijtë e asaj që konsiderohet “e gjallë”.
Njihuni me Sukunaarchaeum mirabile, një çudi e vogël qelizore e zbuluar së fundmi nga studiues në Kanada dhe Japoni, sipas një dokumenti të ri të publikuar në serverin bioRxiv.
Nuk është tamam një virus, dhe as nuk është plotësisht një qelizë e gjallë, por mbart tipare të të dyjave.
I emëruar sipas një hyjnie japoneze të famshme për madhësinë e tij të vogël, Sukunaarchaeum ka një nga gjenomet më të vogla të regjistruara ndonjëherë, vetëm 238.000 çifte bazash, më pak se gjysma e gjenomit më të vogël të njohur më parë të arkealëve.
Ndërsa viruset zakonisht përjashtohen nga pema e jetës për shkak të varësisë së tyre nga qelizat pritëse për funksionet kryesore, ky organizëm e ndërlikon shumë këtë përkufizim.
Ashtu si një virus, Sukunaarchaeum mbështetet te një strehues për të kryer shumë nga detyrat e tij biologjike. Por ndryshe nga një virus, ai është i aftë të ndërtojë ribozomet dhe ARN-në e vet mesazhere. Këto janë blloqet themelore ndërtuese që i mundësojnë një organizmi të përkthejë kodin gjenetik në proteina, gjë që viruset nuk mund ta bëjnë vetë.
Gjenomi i tij i zhveshur zbulon një fokus obsesiv në replikim. Ai përmban pak gjëra të tjera përveç mekanizmit të nevojshëm për të kopjuar veten.
“Gjenoma e saj është thellësisht e zhveshur, duke i munguar praktikisht të gjitha rrugët metabolike të njohura dhe kryesisht duke koduar mekanizmin për bërthamën e saj replikuese, replikimin, transkriptimin dhe përkthimin e ADN-së”, shkruan studiuesit.
Kjo do të thotë se mbështetet shumë te pritësi i tij për gjithçka, nga energjia te lëndët ushqyese. Zbulimi ndodhi pothuajse rastësisht.
Biologu molekular Ryo Harada dhe ekipi i tij në Universitetin Dalhousie po shqyrtonin ADN-në e një specie planktoni detar kur gjetën një fije materiali gjenetik që nuk përputhej me asnjë organizëm të njohur. Pasi gërmuan më thellë, ata e identifikuan atë si pjesë të domenit Archaea - një grup mikrobesh të lashta nga të cilat ka të ngjarë të evoluojnë qelizat komplekse moderne.
Nëse Sukunaarchaeum vërteton diçka, ajo është se natyra nuk ndjek përkufizime të rrepta. Në fakt, ky zbulim mund të riformësojë në thelb mënyrën se si mendojmë për evolucionin qelizor dhe vijën e paqartë midis jetës dhe jo-jetës.
Shkencëtarët sapo zbuluan një krijesë që thyen rregullat e jetës. U shfaq për herë të parë në Men’s Journal më 1 korrik 2025.
MCN TV është një televizion gjeneralist, i cili përfshin emisione, seriale, filma, dokumentarë etj. Ky televizion ka në dispozicion të tij katër studio televizive të pajisura me teknologjinë bashkëkohore.
