"City", që në shqip përkthehet "Qyteti", një kompleks i madh strukturash në natyrë që artisti Michael Heizer filloi ta ndërtonte në shkretëtirën e Nevadës në vitin 1970, më në fund do të fillojë të mirëpresë vizitorët muajin e ardhshëm. Hapja më 2 shtator, më shumë se 50 vjet pasi filloi puna në kantier, shënon përmbushjen e projektit më ambicioz dhe përcaktues të karrierës së Heizer.
"City" është përshkruar si mbase vepra më e madhe e artit bashkëkohor në planet, e shtrirë më shumë se një milje e gjysmë e gjatë dhe gjysmë milje e gjerë, duke rikrijuar vendet e lashta si tumat e Amerikës vendase, metropolet mezoamerikane dhe komplekset e devotshmërisë egjiptiane.
Ndodhet në Monumentin Kombëtar të Pellgut dhe Ranges në Nevadën qendrore lindore, brenda tokave të Nuwu (Paiute Jugore) dhe Newe (Shoshoni Perëndimor), rreth 160 milje në veri të Las Vegas.
Për vitin e parë të aksesit publik, do të pranohen vetëm një numër i kufizuar vizitorësh.

Fillimisht i financuar nga vetë Heizer, ndërtimi i "City" mori përfundimisht mbështetjen e shumë koleksionistëve, institucioneve dhe tregtarëve me ndikim nëpërmjet formimit në vitin 1998 të Fondacionit Triple Aught, i cili do të menaxhojë dhe ruajë vendin për vitet në vijim.
Fondacioni, bordi i të cilit përfshin vetë Heizer, drejtorin dhe shefin ekzekutiv të Muzeut të Artit të Qarkut të Los Anxhelosit, Michael Govan, drejtorin e Muzeut të Artit Modern Glenn D. Lowry, koleksionistin dhe bashkëthemeluesin e Glenstone Emily Wei Rales dhe drejtorin e lartë Gagosian Kara Vander Weg ka krijuar një fond për Cityn me pothuajse 30 milionë dollarë financim fillestar.
"Me kalimin e viteve unë ndonjëherë do ta krahasoja projektin "Qyteti" të Michael Heizer me disa nga monumentet dhe qytetet më të rëndësishme antike," thotë Govan në një deklaratë.
"Por tani unë e krahasoj atë vetëm me vetveten. Është një vepër arti e vetëdijshme për impulset tona primare për të ndërtuar dhe organizuar hapësirën, por ajo përfshin modernitetin tonë, ndërgjegjësimin tonë dhe reflektimin mbi subjektivitetin e përvojës sonë njerëzore të kohës dhe hapësirës, si dhe shumë histori qytetërimesh kemi ndërtuar”.
Rruga drejt ndërtimit të "Qytetit" nuk ka qenë kurrë e thjeshtë, duke përfshirë formimin e tumave të mëdha të dheut, lëvizjen e shkëmbinjve dhe ndërtimin e strukturave të mëdha betoni. Ky proces ndonjëherë është komplikuar më tej nga faktorë të jashtëm.
Në 2014 dhe 2015, mes frikës se Basin dhe Range mund të tkurren, duke lejuar potencialisht zhvillim pranë vendit "City", një koalicion i drejtuesve të muzeut dhe senatori i ndjerë i Nevadas, Harry Reid, luftuan për mbrojtjen e zonës përmes një peticioni publik dhe legjislacionit prezantuar në Kongres. Dhe në vitin 2017, ndërsa administrata Trump u zhvendos për të hapur tokat e mbrojtura më parë për nxjerrjen e burimeve, disa ishin të shqetësuar se projekti i Heizer do të ishte ndër vendet e rrezikuara.

Ndoshta si përgjigje ndaj kërcënimeve të tilla, Heizer e parashikon "City" si një projekt që do të qëndrojë përtej jetëgjatësisë edhe të artit bashkëkohor më të çmuar dhe të ashpër.
"Shoku im i mirë Richard Serra po ndërton prej çeliku të shkallës ushtarake," tha ai në një profil të Neë Yorker të vitit 2016 për projektin, duke diskutuar për veprat e skulptorit amerikan në shkallë të gjerë, specifike për vendin.
"Të gjitha këto gjëra do të shkrihen. Pse mendoj unë kështu? Inkanët, Olmekët, Aztekët -- veprat e tyre më të mira të artit u plaçkitën, u rrafshuan, u copëtuan dhe ari i tyre u shkri. Kur ngrihet skulptura ime 'Qyteti', ata do të kuptojnë se kërkon më shumë energji për ta shkatërruar atë."



