Shumica e sondazheve të votuesve për zgjedhjet presidenciale të Shteteve të Bashkuara të Amerikës parashikuan një fitore për Hillary Clinton.
Kishte edhe disa parashikime, të cilat goditën në shenjë, por nuk u morën seriozisht.
Krahasimi është i qartë.
Pasi fitorja e Donald Trumpit në zgjedhjet presidenciale të SHBA-së u bë e qartë të martën në mbrëmje, amerikanët dhe britanikët kthyen sytë pas në referendumin e muajit qershor, kur votuesit e Mbretërisë së Bashkuar zgjodhën të dilnin nga Bashkimi Evropian.
Në atë kohë, sondazhet gjithashtu parashikuan se Britania e Madhe do të qëndronte në BE, ashtu siç ata parashikuan se Hillary Clinton do të fitonte të martën.
Tashmë mediat amerikane po e quajnë fitoren e Trumpit “Brexit Plus”.
Pyetje – Pse sondazhet gabuan kaq shumë në të dyja rastet?
Përgjigje – E njëjta gjë që ndodhi para Brexit nuk duhet të kishte ndodhur para zgjedhjeve presidenciale të SHBA-së. Në SHBA, anketuesit kanë më shumë akses në të dhënat se sa në Britani. Nga 67 sondazhe të kryera ditët e fundit, vetëm katër parashikuan avancimin e Trumpit. Arsyeja e dhënë më shpesh për parashikimet e pasakta ishte se votuesit e Trumpit nuk bënë atë çfarë u kishin thënë anketuesve se do të bënin, siç ishte rasti në Britani. Ata nuk kanë dashur t’u tregojnë anketuesve se në të vërtetë duan të votojnë për kandidatin, i cili ishte politikisht jokorrekt.
Një shpjegim tjetër është se anketuesit e SHBA-së kanë nënvlerësuar pjesëmarrjen e votuesve mes njerëzve të cilët nuk votuan në vitin 2012, por që u motivuan këtë herë nga Trump për të dalë dhe për të dhënë votën e tyre.
Pyetje – A ishin të gjitha parashikimet të gabuara?
Përgjigje – Jo. Në muajin e fundit të fushatës kanë qenë disa sondazhe që parashikuan një fitore të Trumpit. Sidomos vlen të përmendet një studim nga Universiteti i Kalifornisë Jugore (USC), i realizuar në bashkëpunim me gazetën e përditshme “Los Angeles Times”. Anketuesit e Kalifornisë në mënyrë të përsëritur kanë identifikuar Trumpin si fituesin e parashikur, duke përdorur një studim të bazuar në internet.
Anketimi IDB / TIPP, një bashkëpunim mes “Investor’s Business Daily”(IBD) dhe “TechnoMetrica Market Intelligence”(Tipp), gjithashtu parashikuan një fitore të Trumpit.
Pyetje – Pse nuk u morën në konsideratë këto sondazhe?
Përgjigje – Kjo është një nga enigmat më të mëdha të zgjedhjeve presidenciale të 2016-ës. Sondazhi nga IBD/Tipp ka mundur të parashikojë saktë katër zgjedhje me radhë, të paktën kështu pretendon IBD dhe Tip. Një deklaratë e djeshme e IBD-së tha se sondazhit i mungonte vetëpromovimi, çka e bën të paefektshme.
Në dallim nga, prognoza e gurusë së respektuar, Nate Silver që parashikoi të martën në orën tetë të mbrëmjes (0100 GMT mërkurë) se Clinton ende kishte 80 për qind shanse për të fituar.
Pyetje – A është profesioni i sondazheve të opinionit në krizë?
Përgjigje – Duket se po bëhet gjithnjë e më e vështirë të parashikojmë saktë rezultatet e zgjedhjeve. Vështirësia qëndron, të paktën pjesërisht, me avancimin e teknologjisë. Sondazhet e vjetër me telefona duke përdorur numrat fiks janë joefektive, sondazhet online kanë rreziqet e tyre, ashtu si edhe sondazhet e kryera me celularët. Marrja e mostrave të rastësishme po bëhet më e vështirë dhe të llogarisësh rezultatet është komplikuar shumë.
Analisti, Mike Murphy tha se “ka besuar në fuqinë e të dhënave për 30 vjet në politikë, por ky besim u shua dje në mëngjes kur dolën rezultatet”.



