Pse Europa shqetësohet për Aktin e Reduktimit të Inflacionit të SHBA-ve?

Vizita e presidentit francez, Emmanuel Macron, në Uashington, pritet të ngrejë shqetësimet e Bashkimit Evropian në lidhje me paketën e re të madhe të subvencionimit të energjisë së gjelbër të Shteteve të Bashkuara.

Ndërsa vendet e BE-së mirëpresin angazhimin e ri për tranzicionin e energjisë, ata kanë frikë se Akti i Reduktimit të Inflacionit prej 430 miliardë dollarësh do t'i vendosë kompanitë e tyre në disavantazh të padrejtë.

Vendet e BE-së janë të shqetësuara se kompanitë europiane do të vuajnë për shkak të lehtësimit të taksave të SHBA-së për komponentët e përdorur në teknologjitë e energjisë së rinovueshme si makinat elektrike, me kusht që ato të prodhohen në Amerikën e Veriut.

Vendet e BE-së konsiderojnë se 200 miliardë euro nga totali janë të lidhura me dispozitat e përmbajtjes së prodhuar në vend, që potencialisht shkelin rregullat e Organizatës Botërore të Tregtisë (OBT).

Ministri francez i Financave, Bruno Le Maire, thotë se ndërsa subvencionet për të nxitur tranzicionin e energjisë shpërndahen në mënyrë të ndershme, ato duhet të jenë në përputhje me rregullat e OBT-së dhe duhet të ketë një fushë loje të barabartë.

Jo vetëm që uljet e taksave i vendosin kompanitë evropiane në disavantazh ndaj rivalëve amerikanë, por rregullat e ndihmës shtetërore të BE-së i pengojnë vendet e BE-së të ofrojnë lehtësira bujare fiskale për kompanitë që kërkojnë të ngrenë fabrika, ashtu siç mund të kenë në Shtetet e Bashkuara.

Po ashtu, edhe Koreja e Jugut është e shqetësuar se prodhuesit e saj të makinave nuk do të kenë të drejtë për uljen e taksave të SHBA-së.

Duke qenë se çdo rishikim nga ana e Kongresit amerikan përjashtohet, zyrtarët evropianë thonë se shpresa e tyre më e madhe është të sigurojnë përjashtime sipas asaj që kanë tashmë Kanadaja dhe Meksika.

Ndërsa Komisioni Evropian dhe Shtëpia e Bardhë kanë krijuar një grup pune të nivelit të lartë për bisedime, Macron synon të përdorë ndikimin e tij politik për të nxitur përjashtime në nivelin më të lartë gjatë vizitës së tij shtetërore.

Qeveritë e BE-së duan një zgjidhje të shpejtë, ndoshta me një marrëveshje të dakordësuar BE-SHBA. Mbledhja e Këshillit të Tregtisë dhe Teknologjisë do të mbahet më 5 dhjetor.

Edhe pse askush nuk dëshiron të ringjallë tensionet tregtare që dëmtuan marrëdhëniet transatlantike gjatë administratës Trump, zyrtarët evropianë thonë se hapja e kësaj teme në OBT mbetet një opsion nëse bisedimet nuk shkojnë askund.

Megjithatë, një kundërpërgjigje nga Evropa ka të ngjarë të përballet me rezistencë nga kombet më tradicionalisht miqësore të tregtisë së lirë si Holanda dhe Suedia.

Franca i ka udhëhequr thirrjet që Evropa të përgjigjet me mbështetjen e saj shtetërore për kompanitë evropiane, duke përfshirë një "akt të blerjes evropiane" dhe subvencione në shkallë të gjerë.

Ndonëse nuk është aq e zëshme për mundësinë për një program masiv subvencionimi, Gjermania ka treguar interes për të mbështetur industrinë evropiane, megjithëse qeveria e saj e udhëhequr nga koalicioni nuk është aspak e bashkuar për mënyrën se si ta bëjë këtë.

Zëvendës-kancelari Robert Habeck, politikan i së blertës që takoi Macron javën e kaluar, ka shkuar aq larg sa ka thënë se BE mund të vendosë objektiva për produktet e prodhuara në vend.

Ndërkohë, disa zyrtarë gjermanë theksojnë se 200 miliardë euro fondet e rimëkëmbjes së pandemisë së BE-së mbeten të disponueshme dhe mund të ripërdoren për të mbështetur industrinë.

Qeveritë evropiane gjithashtu mund të grumbullojnë burime për të subvencionuar projektet ndërkufitare që konsiderohen të jenë në interesin më të gjerë të BE-së, por miratimi i iniciativave të tilla nga Komisioni Evropian shpesh mund të jetë i gjatë dhe i ndërlikuar.

Me një numër projektesh të mëdha në tubacion, Le Maire dhe Habeck javën e kaluar i kërkuan Komisionit që të thjeshtojë dhe përshpejtojë procesin e miratimit.