Skandali i fondeve prej 17 miliardë dollarësh në Turqi kthehet në krizë politike për Erdoganin

Një krizë financiare me përmasa të mëdha ka përfshirë Turqinë, pasi rreth 500 mijë persona janë prekur nga skandali që lidhet me fondet e investimeve të akuzuara për skema të ngjashme me skemat Ponzi. Autoritetet kanë urdhëruar likuidimin e rreth 130 fondeve, me një vlerë totale prej rreth 17 miliardë dollarësh.

Kriza financiare është kthyer edhe në një problem politik për administratën e presidentit Rexhep Taip Erdogan, pasi janë bërë publike lidhje mes fondeve, drejtuesve të tyre dhe figurave të afërta me elitën qeverisëse.

Një nga figurat më të larta politike që është prekur nga skandali është Fatma Betül Sayan Kaya, ish-ministre e Familjes dhe nënkryetare e Partisë për Drejtësi dhe Zhvillim (AKP). Ajo dha dorëheqjen pasi opozita e akuzoi se kishte realizuar fitime të konsiderueshme nga shitja e aksioneve pak para se kriza e fondeve të shkaktonte një rënie të fortë në bursën turke më 16 shtator.

Presidenti Erdogan reagoi duke deklaruar se autoritetet do të ndjekin penalisht personat përgjegjës për manipulimin e tregut dhe skemat e tregtimit të dyshuara si mashtruese. “Kushdo që prek të drejtat, asetet apo interesat ligjore të kombit do të përballet me ne dhe me shtetin”, citohet të ketë thënë Erdogan.

Sipas raportimit, fondet kishin përqendruar investimet në aksione me likuiditet të ulët dhe numër të kufizuar aksionesh në qarkullim, duke e bërë më të lehtë rritjen artificiale të çmimeve. Një prej shembujve është fondi “Tera”, i cili pretendohet se kishte regjistruar një kthim prej më shumë se 1,500% gjatë një viti, një shifër që ekspertët e konsiderojnë të pajustifikueshme nga llogaritjet normale të tregut.

Autoritetet kanë përcaktuar një periudhë gjashtëmujore për shitjen e aseteve të fondeve dhe kthimin e parave tek investitorët. Megjithatë, ekspertët shprehen skeptikë për shumën që mund të rikuperohet, pasi fitimet e fryra të pasqyruara në vlerën e investimeve mund të mos realizohen në momentin e shitjes. Për shkak se një pjesë e investitorëve besohet se janë mbështetës të partisë në pushtet, kriza mund të ketë edhe pasoja politike për qeverinë turke.