Partia Demokratike pak ditë më parë ka ngritur akuza të rënda ndaj koncesioneve për ndërtimin e rrugëve Orikum-Dukat dhe Milot-Balldren se firmat dhe qeveria do të pastrojnë para. Bëhet fjalë për shumën e 296 milionë eurove që sipas ish-deputetes Tabaku firmat nuk janë në gjendje të mbulojnë shpenzimet fillestare duke kërkuar para nga burime të tjera.
Jorida Tabaku: Kur diskutojmë për tendera dhe konçesione, sigurisht që mekanizmi që po përdor qeveria është i ndryshëm. Kompania duhet të fillojë me fondet e saj dhe më pas të fillojë të rimbursohet nga viti i tretë. Kompania qartësisht nuk I ka fondet. Ku do t’i gjejë? Nga sektori banker do të marrë një kredi prej 70 milionë eurosh, që e gjitha nuk merret dot që vitin e parë, por merret në vijim. Kështu që, ky është një shembull i qartë që do të gjenden burime financimi që nuk janë as nga sektori bankar, as nga kompania. Këto mund të vijnë nga sektori i ndërtimit. Paratë e pista që pastrohen atje mund të vijnë nga lojërat e fatit, mund të vijnë nga hoteleri-turizmi. Pra, janë shumë burime. Unë nuk dua të spekuloj, sepse po flasim në teori, por po të them që praktikisht kompanitë nuk i kanë burimet për të investuar. Ku do t’i gjejnë ato?
Eksperti i Ekonomisë Selami Xhepa thotë për Tema TV se skema e pastrimit të parave mund të ndodh pasi sektori i ndërtimit është edhe një nga të preferuarit për pastrime të tilla.
Selami Xhepa: Potencialisht është e mundur që të kryhet një process pastrimi parash. Mmënyra se si bëhet është fare e thjeshtë, është në vlerat që mund të fryhen. Dhe ne e dimë shumë mirë që vlerat e këtyre projekteve janë tashmë në përmasa hiperbolike, astronomike. Një vepër që ti realisht e bën me 100 milionë, meqenëse more shifrën 100 milionë, ti do ta faturosh për 200 milionë. Dhe fare e kollajtë, ka ndodhur. Procesi efektivisht ka ndodhur.
Rreziku për kostot e shpenzimeve sipas ekspertit do të rëndojnë mbi taksat e qytetarëve pasi koncesionari po ndërton me buxhetin e shtetit.
Selami Xhepa: Rrjeti i institucioneve është në vend, por në analizë të fundit është detyra e institucioneve, të atyre që porosisin veprat që të monitorojnë dhe të kontrollojnë veprën. Por, në qoftë se që në momentin fillestar, vlera e veprës dyfishohet ose shumëfishohet, atëherë nuk ka se sit ë kapet një vepër e tillë, sepse efektivisht kemi të bëjmë me lëshim faturash fiktive, por që janë brenda vlerave të projektuara dhe brenda vlerave të tenderuara.
Por a ka institucione që mund të zbulojnë këto skema duke provuar se vërtet në këto projekte mund të ketë shkelje dhe pastrim parash?
Selami Xhepa: Këto lloj kontratash nuk zhvendosin rrezik ten një institucion. Këto lloj kontratash e lënë rrezikun prapë tek sektori publik, sepse në fakt këto projekte investimesh nuk është se investitorët po i shlyejnë duke vendosur traun dhe duke i marrë mbrapsht në formën e tarifave për kalimin e rrugës etj., etj., për shfrytëzimin e infrastrukturës.
Eksperti i ekonomisë shpreh me bindje se këto kontrata duhet t ëndalohen nga qeveria pasi dëmtojnë seriozisht buxhetin e shtetit.
Selami Xhepa: Shqipëria nuk ka mundësi, sepse nuk as kapacitet financiar, por nuk ka as kapacitete njerëzore për të negociuar. Këto janë kontrata jashtëzakonisht të sofistikuara. Edhe vendet e zhvilluara, Britania e Madhe që është atdheu i lirisë ekonomike, i ndaloi këto lloj kontratash pikërisht për motive të kësaj natyre. Gjermania gjithashtu i ndaloi. Kishte parashikuar disa projekete dhe i ndaloi. Dhe i ndaloi pse? Sepse kishin rezultuar dyfish më të larta nga sa ishin projektuar në fillim.
Presidenti Meta i riktheu në Kuvend për rishqyrtim dekretet e koncesioneve të rrugëve por parlamenti votoi sërish pro.
MCN TV është një televizion gjeneralist, i cili përfshin emisione, seriale, filma, dokumentarë etj. Ky televizion ka në dispozicion të tij katër studio televizive të pajisura me teknologjinë bashkëkohore.
