Planet e Trump për Groenlandën, kryeministrja daneze: Moment vendimtar

Kryeministrja daneze Mette Frederiksen tha të dielën se ndodhej në një “moment vendimtar” në lidhje me Groenlandën, territorin autonom të vendit skandinav që Presidenti amerikan Donald Trump dëshiron ta marrë nën kontroll. 

“Ekziston një konflikt për Groenlandën, ky është një moment vendimtar, ajo që është në lojë shkon përtej asaj që është e dukshme me sy të lirë”, tha Mette Frederiksen gjatë një debati me udhëheqës të tjerë të partive daneze.

Danimarka dhe Groenlanda, ashtu si Shtetet e Bashkuara, janë anëtare të NATO-s, dhe në fillim të kësaj jave Frederiksen tha se një sulm amerikan kundër njërit prej anëtarëve të Aleancës do të thoshte fundin e gjithçkaje, përfshirë NATO-n dhe sistemin e sigurisë të vendosur në fund të Luftës së Dytë Botërore.

Për Donald Trump, kontrolli i Uashingtonit mbi ishullin Arktik të pasur me burime minerale të pashfrytëzuara është thelbësor për sigurinë kombëtare të SHBA-së, duke pasur parasysh kërcënimin në rritje që paraqesin Rusia dhe Kina në Arktik.

Në një intervistë me New York Times të enjten, ai pranoi se mund t’i duhet të zgjedhë midis ruajtjes së integritetit të NATO-s dhe ruajtjes së kontrollit të territorit danez. 

“Danimarka është një aleate besnike dhe e palëkundur. Ne jemi në mes të një riarmatimi të madh dhe jemi të gatshëm të mbrojmë vlerat tona kudo që të jetë e nevojshme, përfshirë Arktikun. Ne besojmë në të drejtën ndërkombëtare dhe në të drejtën e popujve për vetëvendosje, prandaj mbrojmë parimet e sovranitetit, vetëvendosjes dhe integritetit territorial”, shpjegoi Mette Frederiksen në një mesazh të postuar në rrjetet sociale.

Të mbështetur nga Kopenhageni, banorët e Groenlandës kanë theksuar vazhdimisht se nuk duan të jenë pjesë e Shteteve të Bashkuara. Në janar 2025, 85% e tyre shprehën kundërshtim ndaj bashkimit me Shtetet e Bashkuara, sipas një sondazhi të publikuar në shtypin danez dhe të Groenlandës. Vetëm 6% ishin pro.